همافزایی دستگاههای اجرایی و دانشگاهها؛ ضرورتی برای افزایش بهرهوری اثربخشی تصمیمات
معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیط زیست باتوجه به نزدیک شدن آغاز سال تحصیلی جدید در دانشگاهها، با تأکید بر ضرورت تقویت ارتباط میان دستگاههای اجرایی و دانشگاهها گفت: پیوند هدفمند میان نیازهای واقعی دستگاههای اجرایی و ظرفیتهای علمی دانشگاهها میتواند فاصله میان دانش و اجرا را کاهش داده و زمینه استفاده مؤثرتر از منابع پژوهشی کشور را فراهم کند.
به گزارش دیده بان طبیعت یه نقل از ایرنا از روابط عمومی سازمان حفاظت محیط زیست، هادی کیادلیری با اشاره به پیچیدگی و چندبعدی بودن مسائل کشور اظهار کرد: امروز حل بسیاری از چالشهای کشور بیش از هر زمان دیگری به همسویی و همافزایی میان دستگاههای اجرایی، دانشگاهها و مراکز پژوهشی نیاز دارد، دستگاههای اجرایی بهطور مستقیم با مسائل و نیازهای واقعی جامعه مواجهاند و دانشگاهها نیز از ظرفیت گسترده علمی، تخصصی و نیروی انسانی برخوردارند، اما زمانی میتوان از این ظرفیتها به شکل مطلوب استفاده کرد که ارتباطی هدفمند، مستمر و مؤثر میان آنها برقرار باشد.
وی حرکت موازی دستگاههای اجرایی و دانشگاهها و نبود ارتباط کافی میان اولویتهای پژوهشی و نیازهای واقعی بخش اجرایی را یکی از چالشهای موجود در این حوزه دانست و افزود: در مواردی پژوهشهایی انجام میشود که اگرچه از ارزش علمی برخوردارند، اما ارتباط مستقیمی با مسائل فوری و اولویتدار دستگاههای اجرایی ندارند و از سوی دیگر، برخی تصمیمها و برنامههای اجرایی نیز بدون بهرهگیری کافی از یافتههای علمی شکل میگیرند.
معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیط زیست تأکید کرد: مسئله اصلی صرفاً افزایش تعداد پژوهشها یا اعتبارات پژوهشی نیست، بلکه باید میان نیازهای واقعی دستگاههای اجرایی و ظرفیتهای علمی دانشگاهها پیوند مؤثری ایجاد شود و دستگاه اجرایی نیز باید مسائل و اولویتهای خود را بهصورت روشن و دقیق تعریف کند و دانشگاه نیز ظرفیت علمی و پژوهشی خود را برای پاسخ به این مسائل به کار گیرد.
کیادلیری، تعریف و اجرای طرحهای پژوهشی مشترک میان دستگاههای اجرایی و دانشگاهها را یکی از ابزارهای مهم تحقق این هدف دانست و گفت: این طرحها زمانی اثربخش خواهند بود که نیاز واقعی دستگاه اجرایی از همان مرحله تعریف مسئله در نظر گرفته شود و ارتباط میان پژوهشگر و بهرهبردار از نتایج پژوهش تا پایان فرآیند تحقیق حفظ شود. در چنین شرایطی، احتمال تبدیل یافتههای علمی به تصمیم و اقدام اجرایی افزایش خواهد یافت.
وی همچنین حمایت هدفمند از پایاننامههای کارشناسی ارشد و بهویژه رسالههای دکتری را از دیگر ظرفیتهای مهم برای تقویت پیوند دولت و دانشگاه عنوان کرد و افزود: دانشگاهها هر ساله میزبان تعداد قابل توجهی پایاننامه و رساله هستند که در صورت هدایت صحیح موضوعات، میتوانند بخشی از مسائل واقعی کشور را مورد بررسی قرار دهند و ضروری است این ظرفیت علمی بر اساس نیازهای دستگاههای اجرایی، اولویتهای ملی و چالشهای واقعی جامعه جهتدهی شود.
معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیط زیست ادامه داد: این موضوع در شرایط محدودیت منابع مالی اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ چرا که نحوه تخصیص اعتبارات پژوهشی میتواند نقش تعیینکنندهای در افزایش بهرهوری این منابع داشته باشد و حمایت هدفمند از پایاننامهها و رسالههای دانشجویی، بهویژه رسالههای دکتری، میتواند با هزینهای مناسبتر، ظرفیت گستردهای از دانشجویان، استادان و پژوهشگران را در مسیر حل مسائل اولویتدار کشور فعال کند.
کیادلیری با اشاره به حمایتهای پژوهشی سازمان حفاظت محیط زیست در سال جاری گفت: در سال جاری حداکثر ۵۰ میلیون تومان برای حمایت از پایاننامههای کارشناسی ارشد و حداکثر ۱۰۰ میلیون تومان برای هر رساله دکتری در نظر گرفته شده است. این حمایت زمانی میتواند بیشترین اثربخشی را داشته باشد که انتخاب موضوعات و طرحهای پژوهشی بر اساس نیازها و اولویتهای پژوهشی سازمان و مسائل واقعی حوزه محیط زیست انجام شود.
وی با بیان اینکه رسالههای دکتری از ظرفیت علمی قابل توجهی برخوردارند، افزود: حمایت از یک رساله دکتری صرفاً حمایت از یک دانشجو نیست؛ بلکه میتواند ظرفیت علمی مجموعهای از استادان، پژوهشگران و دانشجویان را در مسیر بررسی یک مسئله مشخص قرار دهد. اگر این موضوعات با نیازهای دستگاههای اجرایی همسو شوند، شبکه گستردهتری از ظرفیت علمی دانشگاهها در خدمت حل مسائل واقعی کشور قرار خواهد گرفت.
کیادلیری همچنین بر ضرورت هدایت مستقیم اعتبارات پژوهشی به سمت فرآیند واقعی تحقیق تأکید کرد و گفت: شایسته است سازوکاری طراحی شود که اعتبارات حمایتی تا حد امکان صرف هزینههای واقعی انجام پژوهش شود و سهم قابل توجهی از منابع در هزینههای بالاسری، کسورات و فرآیندهای اداری مستهلک نشود. هرچه سهم بیشتری از اعتبار به فرآیند واقعی تحقیق اختصاص یابد، امکان انجام پژوهشهای باکیفیتتر و دستیابی به نتایج کاربردی نیز افزایش خواهد یافت.
وی گفت: کشور از ظرفیت علمی گستردهای در دانشگاهها، مراکز پژوهشی، اعضای هیات علمی و دانشجویان برخوردار است و در مقابل، دستگاههای اجرایی نیز با مجموعهای از مسائل و چالشهای واقعی مواجهاند که بسیاری از آنها قابلیت تبدیل شدن به موضوعات علمی و پژوهشی را دارند و آنچه میتواند این دو ظرفیت را به یکدیگر متصل کند، ایجاد زبان مشترک، تعیین اولویتهای مشترک و حرکت هماهنگ در مسیر حل مسائل کشور است.
معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیط زیست تصریح کرد: هرچه پژوهشها بیش از گذشته از دل مسائل واقعی کشور شکل بگیرند و نتایج آنها در فرآیندهای تصمیمسازی و اجرا مورد استفاده قرار گیرد، میتوان انتظار داشت منابع محدود پژوهشی با بهرهوری بیشتری مصرف شود و علم و دانش نقش مؤثرتری در حل مسائل و ارتقای کیفیت تصمیمهای کشور ایفا کند.
