به گزارش دیده بان طبیعت و به نقل از روابط عمومی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر؛ محمد زمانیان، در گردهمایی سالانه دانه های روغنی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کشور مستقر در کرج افزود: استفاده از فناوریهای نوین مانند اسپیدبریدینگ، هوش مصنوعی، کشاورزی هوشمند و دقیق برای کاهش ضایعات کشاورزی ضروری است.
وی بیان کرد: بهرهگیری از این فناوریها میتواند زمان معرفی ارقام جدید را تا ۵۰ درصد کاهش دهد و همچنین توسعه ارقام هیبرید، به ویژه در کلزا، مطابق تکالیف برنامه هفتم توسعه، با جدیت دنبال میشود.
رییس موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کشور با اشاره به آمار جهانی تولید دانههای روغنی اظهار کرد: در حالی که ۶۰ درصد تولید جهانی دانههای روغنی به سویا اختصاص دارد، سهم این محصول در کشور ما بسیار محدود است؛ این در حالی است که از نظر اکولوژیکی ظرفیتهای مناسبی برای کشت آن وجود دارد و بررسی علمی دلایل این عقبماندگی باید در دستور کار قرار گیرد.
زمانیان گفت: تا کنون ۶۹ رقم در پنج گیاه دانه روغنی معرفی شده و ۲۴ رقم از طریق ۲۸ قرارداد به بخش خصوصی واگذار شده است.
وی افزود: معرفی ارقام جدید، از جمله ارقام زودرس با بیش از ۴۰ درصد روغن و ارقام متحمل به تنش، به ویژه در کنجد با خاصیت مقاوم به ریزش، میتواند نقش مهمی در افزایش سطح زیر کشت و تولید روغن در شرایط کمآبی و شوری ایفا کند.
رییس موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر با تاکید بر نقش راهبردی دانههای روغنی در امنیت غذایی، سلامت جامعه و پایداری اقتصادی کشور بیان کرد: با توجه به وابستگی بالای کشور به واردات روغن، تحقیقات دانههای روغنی در مؤسسه با نگاه ملی، راهبردی و آیندهنگر دنبال میشود و موفقیت در این حوزه نیازمند همافزایی علم، اجرا، صنعت و سیاستگذاری است.
وی اظهار کرد: دانههای روغنی به دلیل نقش مؤثر در تنوعبخشی الگوی کشت، بهبود تناوب زراعی، افزایش حاصلخیزی خاک و پایداری نظامهای تولید، جایگاهی ویژه در کشاورزی کشور دارند.
زمانیان با اشاره به چالشهای پیشروی توسعه کشت دانههای روغنی از جمله تغییرات اقلیمی، محدودیت منابع آب، شوری و فقر خاکهای زراعی و افزایش هزینه نهادهها افزود: عبور از این چالشها نیازمند برنامهریزی مدون، مدرن و مبتنی بر دانش است و چنین گردهماییهایی میتواند به عنوان منبع تصمیمساز، نسخه راهبردی سالهای پیشرو را تدوین کند.
وی با تاکید بر لزوم همراستایی برنامههای تحقیقاتی با اسناد بالادستی نظیر امنیت غذایی، الگوی کشت و برنامه هفتم توسعه، گفت: ترسیم یک نقشه راه جامع برای دانههای روغنی از اولویتهای موسسه است و در این مسیر، اصلاح و معرفی ارقام پرمحصول، متحمل به تنشهای محیطی، افزایش بهرهوری آب، توسعه روشهای نوین آبیاری و بهزراعی باید به طور جدی دنبال شود.
رییس موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر یادآورشد: توسعه دانههای روغنی را یک برنامه کوتاهمدت نیست و این موضوع باید به عنوان یک راهبرد ملی دیده شود؛ چراکه تولید روغن بیش از بسیاری از محصولات زراعی، با صنعت و سیاستگذاری پیوند خورده است و همین امر ضرورت جهتدهی هدفمند تحقیقات را دوچندان میکند.
زمانیان گفت: آیندهپژوهی دانههای روغنی با نگاه نظاممند، سناریومحور و مبتنی بر فناوریهای نو، از برنامههای جدی ماست تا تولید روغن کشور در افقهای ۱۰ تا ۲۰ ساله و متناسب با واقعیتهای اقلیمی و منابع تعریف شود.
وی افزود: اصلاح و معرفی ارقام متحمل به خشکی و شوری، افزایش درصد و کیفیت روغن، اصلاح اسیدهای چرب، مقاومت به آفات و بیماریها و ارتقای بهرهوری آب از محورهای اصلی این رویکرد است.
